Deseño de sesións do programa Creando un marco. Quen me representa? A trote

Informamos para poder crear o marco.

Como en todas as unidades de titoría, propoñemos que a mellor forma de empezar é descargando e imprimindo o modelo para o deseño de sesións. Nel poderedes ir anotando aqueles contidos que mellor se adapten ao voso grupo de alumnos/as e ás súas potencialidades e necesidades.

Se vos decidistes pola disposición en “U” , podedes atopar indicacións para crear esta estrutura de aula no apartado “descargas e accesos”, ao acabar a exposición da sesión.

Podemos comezar cunha dinámica de presentación, para iso podedes escoller a que máis se adapte ao voso grupo de alumnos/as (dependerá de se xa se coñecen, se non é así, se en cursos pasados desenvolveron boas relacións entre eles…)

Nesta primeira sesión resulta fundamental informar o alumnado sobre:

  • As normas do centro e as consecuencias e protocolos consensuados pola comunidade educativa en caso de incumprilas (nos documentos de Regulamento de Réxime Interno – RRI—e no plan de convivencia –PC–).
  • Os dereitos e deberes que teñen como alumnos e alumnas do centro.
  • Os horarios do curso escolar.
  • Profesorado que lles impartirá cada materia.
  • Cada profesor/a poderá achegar a información de cada unha das materias sobre os criterios para a súa avaliación (para anotar nos cadernos de titoría, se os tendes aplicados no centro). Esta información é valiosa para que entendan que a nota final non é a media dos exames, senón que existen outros criterios que fan que haxa diferenzas na nota final, con idénticas ou similares notas no exame, entre alumn@s. Esta información prevén as queixas do alumnado e das familias e da típica atribución “é que me ten manía”.

Accesos:

Descargas:

As normas son o medio para garantir a convivencia.

Non vos esquezades de descargar e imprimir o “Modelo para o deseño de sesións” para, nela, ir escollendo os recursos que vos parezan máis adaptados ao voso grupo.

  • Crear a estrutura de clase para a sesión de titoría, se é que vos decidistes pola disposición en “U” (5 min).
  • Repaso da sesión anterior: Preguntámoslles que lembran da sesión de presentación. Deben saír os temas de: normas do centro, horarios do curso, dereitos e deberes que teñen como alumnos/as e a importancia de saber de que forma serán avaliados/as en cada materia. (5 min)
  • Nesta sesión, pode ser apropiado facer agora a dinámica, que será de cohesión grupal ou seguir con outra de presentación, se o grupo é de recente formación ou se existen relacións que danan o clima de convivencia (tedes o link aos materiais e a máis información ó final desta explicación). O tempo dependerá da dinámica escollida, entre 15-20 min, coa reflexión da dinámica incluída.
  • Cada alumno/para cobre de forma individual a ficha ¿Por que é necesario un marco?. Esta ficha está dispoñible no mes de setembro do “Caderno de titoría”, se o tedes no centro, ou no apartado de accesos e descargas desta sesión (10 minutos).
  • Reflexionamos en gran grupo (10 minutos):

¿Algún de vós atopou un xogo que non teña normas? (é imposible, todos os xogos teñen normas).

¿Que credes que aportan as normas ao desenvolvemento dun xogo?

¿Como fariades para manter unha convivencia sen normas?

  • Presentamos a seguinte sesión, dicíndolles que imos crear as normas da aula de forma consensuada. Para iso poden ir pensando de forma individual nelas e poden traer para a seguinte sesión cadansúa proposta.
  • Volvemos deixar a aula como estaba antes da sesión de titoría (5 min). (5 min).

Accesos:

Descargas:

Consenso sobre as normas da aula

Colocación do mobiliario na aula (5 min).

  • Repaso da sesión anterior. Que lembran?, Comezamos acordar as nosas normas de clase? (5 min)
  • Presentación da sesión (5 min):

Explicamos o que imos facer: Imos presentar as normas do centro, que son como en dereito unha Lei Xeral, pero nós imos crear a nosa propia Orde, que non poderá contradicir a esa Lei Xeral, pero si adaptala ao noso propio contexto.

Para iso, nesta sesión, o que imos facer é establecer de forma consensuada e democrática as nosas propias normas de clase. O titor/a gardarase unha delas, e así llo comunicaría aos seus alumnos/as; as demais normas poderán propoñelas e votalas eles/as, sempre que non contradigan o disposto nas normas do centro (este requisito tamén se debe facer saber).

Esas normas, xunto coas consecuencias de non cumprilas (tamén consensuadas), serán copiadas a unha cartolina que se colocará nun lugar visible da aula (o lugar óptimo, se hai espazo, é á beira do encerado, ou nunha parede lateral, que estean detrás non facilita o traballo con elas).

As normas da aula terán vixencia en todas as materias e durante todo o curso, podendo, en calquera momento, ser modificadas, se así o solicita o delegado de clase e hai consenso entre o alumnado.

Requisitos para redactar as normas e as consecuencias:

Deben estar escritas en positivo (Por exemplo, debe dicirse “Para expresar unha opinión ou facer unha pregunta, debemos levantar a man” e non se pode redactar “Non interromper”).

As consecuencias deben ser axustadas ao comportamento, se danan a outra persoa, debe restaurarse ese dano dalgunha forma, se só interrompen o desenvolvemento da clase, débense buscar consecuencias que o restitúan.

O número de normas ha de ser igual ou inferior a 5.

  • Dinámica para a creación de equipos de traballo e para a elección dun secretario/a, entre os alumnos e alumnas se propoñan voluntarios/as(5 min).
  • Traballo en pequenos grupos (de 5-6 alumnos/as), para elaborar normas e consecuencias (15 minutos).
  • Posta en común en gran grupo, comeza o primeiro, dicindo a primeira norma que redactaron, os demais grupos din se eles tamén a recolleron, o secretario anota a norma, os grupos que están de acordo nela e as consecuencias propostas por cada grupo. Así sucesivamente ata que se completan todas as normas e as súas consecuencias. Aínda non é o momento do debate, simplemente recóllense as propostas de todos os grupos. Unha vez recollidas as propostas de todos os grupos, farémoslle unha foto á pizarra, para a seguinte sesión (10 min).
  • Colócase de novo o mobiliario na aula (5 minutos).

Accesos:

Descargas:

Debate democrático sobre as normas

Colocación do mobiliario na aula (5 min).

  • Repaso da sesión anterior: Pregúntamoslles que lembran da sesión anterior e, se temos proxector e pantalla dixital na aula, proxéctase a imaxe da foto que sacamos. De non ser así, escríbese de novo na lousa (5 min).
  • Presentación da sesión: Faremos un debate acerca das normas propostas e das consecuencias.
  • Dinámica de debate en gran grupo. Pódese seguir o seguinte protocolo: (30 min)

Algunha das normas propostas van en contra das normas do centro? Se é así, han de ser descartadas.

Algunha das normas propostas está escrita en negativo? Como se escribiría en positivo?

Algunha das normas propostas pode incluírse noutra? Se pode facerse, farase, mantendo o enunciado da máis xeral ou, de haber consenso, modificando o enunciado para contela de forma máis explícita.

Cantas normas quedan? Facer todo o posible para que non superen o número de 5.

  • Agora é o momento de lembrar que, como titores, tiñamos o privilexio gardado de poñer nós una das normas, que será “Falar en primeira persoa”. Como exemplo, no canto de dicir: “Menganito/a!!, deixa xa de molestar!!”, debemos dicir “Enfádame moito que non me deixes prestar atención, despois xa falamos”. E, como consecuencia a incumprila, a persoa debe pedir desculpas e dicir o mesmo, pero en primeira persoa.
  • Comeza o traballo coas consecuencias, para iso comézase cunha das normas e opínase sobre cada unha das consecuencias propostas para corrixila…

O incumprimento da norma trae consigo dano a algunha persoa?

 Que consecuencia restitúe en maior medida ese dano?

O incumprimento da norma afecta o desenvolvemento da clase?

Que consecuencia favorece en maior medida que a clase continúe con normalidade?

Sucesivamente vanse traballando todas as normas. O secretario/a vai anotando no seu caderno os consensos alcanzados.

  • O secretario/a le en voz alta o acordado e pídense voluntarios/as para que nun recreo trasladen esas normas a unha cartolina, que poderán decorar ao seu gusto. Os voluntarios/as, deben, nese momento, decidir que día e onde farán este traballo. O titor/para supervisará que así o fagan. Entrégase a cartolina e emprázaselles a que a traian para a próxima sesión (5 min).
  • Colócase de novo o mobiliario da aula (5 min).

Materiales necesarios:

1 cartolina

Fotografía sacada na sesión anterior

Accesos:

Descargas:

Comeza a elección do delegado/a

Colocación do mobiliario na aula (5 min).

  • Repaso da sesión anterior: O secretario/a le os acordos aos que chegaron e compróbase que son os mesmos que os que aparecen na cartolina. Cólgase a cartolina nun lugar visible para todos/as (preferiblemente na parede frontal da aula, á beira da lousa e, de non poder ser, nunha parede lateral, con fácil acceso visual en calquera momento). (10 min).
  • Presentación da sesión: Hoxe toca sentar as bases para a elección do delegado/a de clase. De decidir instaurar no centro a Rede de Alumn@s Solidari@s, poderá presentarse esta rede, accedendo ao desenvolvemento desta unidade de Convivencia do centro no apartado de accesos da sesión (5-10 min).
  • Dinámica de cohesión grupal. Unha das dinámicas que propoñemos é a que se denomina “Dinámica dos cegos”, aínda que podedes decidir utilizar outra das dinámicas de cohesión, accedendo mediante o enlace “Descargas e accesos” da sesión. (10-15 min, incluída a reflexión da dinámica). (10-15 min, incluida a reflexión da dinámica).
  • Cada alumno/a traballa de forma individual na ficha incluída no Caderno titorial para o mes de outubro (podedes tamén descargala nas apartado “Descargas e accesos” da sesión). (10 minutos)
  • En gran grupo, recoller as ideas acerca das funcións e características que tería que ter un bo delegado/a de clase. (5 min)

Poden salir aspectos como:

Solidario

Responsable

Honrado

Bo compañeiro/a

Capacidade de iniciativa

Firmeza á hora de defender os intereses dos compañeiros/as

Capacidade de axuda

  • Damos a cada alumno/a un cartón para que anote o nome das 3 persoas que considera que poden ser adecuadas para o posto de delegado/a (poden incluírse a eles mesmos/as). Depositan ese cartón nunha caixa e lense as votacións (5 min).
  • Pedímoslles que reflexionen acerca de se queren ou non presentarse a delegados/as de clase e, no caso de que sexa así, que preparen para a próxima sesión a súa candidatura, mediante unha presentación de non máis de 5 minutos, na que deben responder a:

Que características crees que tes para ser un bo delegado/a?

Que propós facer no caso de seres elixido/a?

  • Colócase de novo a aula (5 min).

Materiais necesarios:

  • Material para pegar o cartel na parede

Accesos:

Descargas:

Presentación de candidaturas e elección do delegado/a de clase.

Para esta sesión non é necesario preparar a aula..

  • Repaso da sesión anterior: Funcións e características dun bo delegado/a (5 min).
  • Presentación das candidaturas: Os alumnos/as voluntarios para ser delegados levántanse e diríxense á área da lousa cos materiais que necesitan para realizar a exposición da súa candidatura, establécese a orde de presentacións, que pode ser alfabético, por idade, por números ao azar, por extracción da carta máis alta dunha baralla… Para que sexa unha exposición xusta, os candidatos esperan a súa quenda fóra da aula para non escoitar as exposicións anteriores e xogar todos en igualdade de condicións. Os que acaban de expoñer, saen da aula, avisan ao seguinte e quedan fóra, polo mesmo motivo. O resto do alumnado permanecerá atento ás exposicións e irán anotando preguntas que despois poderán facer a todos ou a algún dos candidatos/as. (o tempo varía en función das candidaturas que se presenten, tendo en conta de que dispoñen dun máximo de 5 min. para presentalas. De ser necesario, pode facerse en dúas sesións).
  • Preguntas aos candidatos/as: Ábrese unha rolda de preguntas, con todos os candidatos/as sentados na fronte da clase. Responden todos/as ou un deles/as, dependendo de a quen vai dirixida a pregunta (o tempo de novo depende do número de preguntas e candidatos que han de respondelas).
  • Votación: Ponse unha caixa sobre a mesa do profesor/a e entrégaselle a cada alumno/a un cartón na que escribirán a súa elección (os candidatos/as tamén votan). Pode votarse en branco, escribindo o motivo da falta de decisión. O titor/a encárgase de ler o resultado das votacións, mostrando as “papeletas” aos alumnos/as. Noméase ao delegado/a de clase e ao subdelegado/a. O terceiro máis votado pode ser, se así o desexa, o secretario/a da clase.
  • Pásase aos alumnos e alumnas o cuestionario: “Avaliación do taller”

Materiais necesarios:

  • Furna e papeletas

Descargas:

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies